Centrum Inicjatyw Senioralnych w Poznaniu
O Centrum

Narodowy Spis Powszechny – stacjonarne punkty do samospisu

12.7.2021

Grafika - na niebieskim tle biały napis "Narodowy Spis Powszechny Ludności i Mieszkań 2021", pod nim - informacje na temat tego, jak spisać się przez internet. Po prawej stronie zdjęcie 4 osób z niebieskim filtrem - starszy mężczyzna, młoda kobieta, młody mężczyzna oraz dziewczyna, wszyscy się uśmiechają. Trwa Narodowy Spis Powszechny Ludności i Mieszkań 2021. Takie badanie odbywa się raz na 10 lat i jest obowiązkowe dla każdej osoby mieszkającej w Polsce. W tym roku spis jest realizowany głównie przez internet. W Poznaniu dodatkowo działają 3 stacjonarne punkty, w których można dokonać samospisu i uzyskać wsparcie w wypełnieniu internetowego formularza

Za organizację spisu odpowiada Główny Urząd Statystyczny, który pyta mieszkańców Polski o to „ilu nas jest”, „kim jesteśmy”, „jak żyjemy” oraz o inne istotne informacje związane z funkcjonowaniem społeczeństwa czy stanem mieszkań i budynków. Dane te są później wykorzystywane do opracowań, zestawień czy analiz statystycznych, które pomagają podejmować ważne decyzje gospodarcze i społeczne.

Stacjonarne punkty do samospisu

Dla osób, które nie posiadają w domu komputera lub internetu, Miasto Poznań przygotowało 3 punkty, w których można dokonać samospisu i uzyskać wsparcie w wypełnieniu internetowego formularza:

  1. budynek urzędu miasta przy pl. Kolegiackim 17,
  2. budynek Urzędu Miasta przy ul. Libelta 16/20 (przy Wydziale Spraw Obywatelskich i Uprawnień Komunikacyjnych),
  3. Poznańskie Centrum Świadczeń przy ul. Małachowskiego 10;

Punkty działają w reżimie sanitarnym. Obowiązuje rezerwacja miejsc pod numerem 61 646 33 44 (Poznań Kontakt). Wszystkie punkty są dostępne dla osób z niepełnosprawnością.

Stanowisko do samospisu działa także w Urzędzie Statystycznym w Poznaniu. Mieści się przy ul. Wojska Polskiego 27/29. Aby z niego skorzystać nie trzeba się wcześniej zapisywać.

Samospis internetowy

W tym roku podstawową formą udziału w badaniu jest samospis internetowy. Można go dokonać łatwo i bezpiecznie, bez wychodzenia z domu. Na stronie spis.gov.pl dostępna jest aplikacja zawierająca formularz spisowy, która przeprowadzi respondenta przez całą procedurę. Osobom, które np. ze względu na zaawansowany wiek, stan zdrowia czy niepełnosprawność nie mogą wypełnić go we własnym zakresie, pomóc może członek rodziny. Formularz dostępny jest w językach: polskim, angielskim, ukraińskim i rosyjskim.

Do aplikacji spisowej można zalogować się na kilka sposobów: poprzez profil zaufany lub bankowość elektroniczną, przy użyciu numeru PESEL i nazwiska panieńskiego matki, a także za pomocą specjalnie nadanego hasła (w przypadku osób nieposiadających numeru PESEL). Samospis przez internet jest możliwy przez 14 dni od pierwszego zalogowania.

Samospis przez telefon

Inną możliwością udziału w badaniu jest spis za pośrednictwem infolinii: 22 279 99 99, czynnej od poniedziałku do piątku w godz. 8.00-18.00. Z tej opcji mogą skorzystać osoby, które z uzasadnionych powodów nie mogą spisać się online. Od 4 maja kontakt tą drogą może zainicjować także rachmistrz. Telefonu mogą spodziewać się respondenci, którzy do tej pory nie spisali się przez internet. Jeśli do tego dojdzie, nie możemy odmówić udzielenia odpowiedzi na pytania. Numer infolinii spisowej z warszawskim numerem kierunkowym obowiązuje dla całej Polski – rachmistrzowie w Poznaniu także będą kontaktować się z badanymi za jego pomocą.

Formularz spisowy

Formularz spisowy ma jeden wzór dla wszystkich i jest podzielony na dwie części: osobową i mieszkaniową. Przed przystąpieniem do jego wypełnienia warto się przygotować i zapoznać z wykazem pytań. Wprawdzie odpowiedź na zdecydowaną większość z nich nie powinna nastręczać żadnych trudności, ale być może w niektórych przypadkach pojawią się wątpliwości np. w kwestiach dotyczących mieszkania czy informacji o osobach z rodziny przebywających za granicą. Listę pytań można znaleźć na stronie:

Odpowiedź na wszystkie pytania jest obowiązkowa. W kilku miejscach jednak dostępna jest opcja „Nie chcę odpowiadać na to pytanie”. Pojawia się ona w punktach dotyczących kwestii zdrowotnych, wyznania religijnego oraz związków niesformalizowanych. Udział w spisie jest obowiązkowy dla wszystkich mieszkańców Polski. Są nim objęci zarówno Polacy, jak i cudzoziemcy, a także stali mieszkańcy Polski przebywający w czasie jego trwania za granicą. Spisowi podlegają także osoby poniżej 18. roku życia, za które ankietę wypełniają rodzice lub opiekunowie. Dane osobowe przetwarzane w ramach prac spisowych są poufne i podlegają szczególnej ochronie, na zasadach określonych w ustawie o statystyce publicznej oraz w ustawie o ochronie danych osobowych.

Bezpośrednie wywiady rachmistrzów

Od 23 czerwca rachmistrzowie mogą odwiedzić każdego, kto do tej pory nie spisał się przez internet lub telefon. Rachmistrz wyposażony jest w identyfikator ze zdjęciem, na którym widnieje jego imię i nazwisko, a także numer identyfikatora. Posiada także smartfon, z którego odczytuje pytania spisowe i na którym zapisuje odpowiedzi. Jeżeli rachmistrz odwiedzi nas w domu, nie możemy odmówić mu udzielenia odpowiedzi. Możemy za to umówić się z nim na inny dzień lub godzinę. Zanim przekażemy rachmistrzowi informacje możemy też sprawdzić jego tożsamość. Są na to dwa sposoby: poprzez aplikację: „sprawdź tożsamość rachmistrza” na stronie spis.gov.pl lub za pośrednictwem infolinii 22 279 99 99. W obu przypadkach podając imię, nazwisko i numer identyfikacyjny rachmistrza, którego chcemy sprawdzić.

Rachmistrz nie może pytać o: numer dowodu osobistego, konto w banku, pin do karty, wartość oszczędności, wysokość dochodów, wartość mieszkania czy domu, posiadany majątek, w tym samochody, wartościowe przedmioty. Nie może poprosić o okazanie, ani podpisanie jakichkolwiek dokumentów. Aby zrealizować wywiad, rachmistrz nie musi oglądać mieszkania. Co więcej, rachmistrz nie może od nas żądać wpuszczenia do mieszkania czy domu. Nie może kopiować przekazanych przez nas danych z urządzenia, na które od razu powinien wprowadzać informacje. Nie ma potrzeby robienia notatek. Nie może też udostępniać zebranych danych osobom trzecim, nawet jeśli o dane te zapytają nasi bliscy. Aktualnie w Poznaniu pracuje 154 rachmistrzów z czego ok. 50 z nich prowadzi działania w terenie.

Spis potrwa do 30 września.